Het recht op thuiswerken tijdens én na Covid-19?


Sinds de uitbraak van Covid-19 werken we massaal thuis. Gebleken is dat tussen de 55 en 70 procent van de mensen die thuis werkt, positieve ervaringen heeft met het thuiswerken. De meeste werknemers hebben de voorkeur om ook na de pandemie één tot drie dagen per week thuis te blijven werken.[1] Hoe zit het nu met de rechten van de werknemer op dit gebied? Heeft de werknemer momenteel het recht om thuis te werken? En heeft de werknemer ook het recht om straks na de pandemie thuis te blijven werken?


Het antwoord op deze vraag is te vinden in de Wet flexibel werken.[2] Op grond van deze wet is het voor een werknemer mogelijk om bij zijn of haar werkgever een verzoek tot wijziging van de arbeidsplaats in te dienen. Dit wijzigingsverzoek hoeft overigens niet per definitie betrekking te hebben op thuiswerken. Het verzoek kan zich ook richten op het krijgen van een andere werkplek zijn. De werknemer kan bij de werkgever één keer per jaar dit verzoek doen. Een voorwaarde is wel dat er niet minder dan tien werknemers in dienst zijn bij die werkgever.


Voor dit verzoek gelden nog een aantal vereisten. Ten eerste dient de werknemer ten minste zesentwintig weken bij de werkgever in dienst te zijn op het moment dat de wijziging van de werkplek moet ingaan. Ten tweede moet het wijzigingsverzoek ten minste twee maanden voorafgaand aan het beoogde tijdstip van de wijziging worden ingediend. Ten derde moet het verzoek schriftelijk worden gedaan en in het verzoek moet het gewenste tijdstip waarop de wijziging ingaat én de gewenste arbeidsplaats worden vermeld.[3] De werkgever moet een dergelijk verzoek serieus overwegen, maar de Wet flexibel werken geeft de werknemer geen absoluut recht op thuiswerken.[4] Als de werkgever het verzoek afwijst, hoeft hij of zij dit slechts met de werknemer te overleggen.


Om de dialoog tussen werkgever en werknemer over het recht op thuiswerken beter te faciliteren, is er op 27 januari 2021 een initiatiefwetsvoorstel ingediend bij de Tweede Kamer.[5] Het voorstel ‘Wet werken waar je wil’, betreft een wijziging van de huidige Wet flexibel werken. Met deze wijziging moet een duidelijker wettelijk kader worden geschept.[6] Een verzoek op thuiswerken kan onder deze wet enkel worden afgewezen, indien sprake is van zwaarwegende dienst- of bedrijfsbelangen. Van een zwaarwegend dienst- of bedrijfsbelang is volgens de toelichting op dit wetsvoorstel (Memorie van Toelichting) in ieder geval sprake, indien de verzochte aanpassing leidt tot ernstige problemen op het gebied van veiligheid en/of het rooster, dan wel problemen van organisatorische of financiële aard.[7]


Opmerkelijk is, dat in de Memorie van Toelichting niet alleen de effecten van het welzijn van de werknemer worden afgewogen, maar ook de impact van het thuiswerken op de samenleving en het milieu. Thuiswerken leidt tot een betere balans tussen werk- en privéleven, minder ziekmeldingen, minder pendelbewegingen en daardoor ook minder CO2 uitstoot. Er kleven echter ook nadelen aan het thuiswerken. Minder goede thuiswerkfaciliteiten kunnen de productiviteit verminderen. De sociale interactie met collega’s wordt gemist en teveel thuiswerken kan juist weer leiden tot productiviteitsverlies.[8]


Kortom, heeft het zowel het thuiswerken als het werken op kantoor voor- en nadelen en geldt er op dit moment nog geen absoluut recht op thuiswerken. Het wetsvoorstel Wet werken waar je wil, is ingediend bij de Tweede Kamer. Het is nu afwachten of dit wetsvoorstel door het parlement zal worden goedgekeurd.


mr. Dewy Pluim, team Arbeidsrecht.

[1]https://www.kimnet.nl/actueel/nieuws/2020/08/31/meerderheid-heeft-positieve-ervaringen-met-thuiswerken-in-coronatijd [2] Art. 2 Wet flexibel werken. [3] Art. 2 Wet Flexibel werken. [4] Rb. Den Haag 17-09-2020, ECLI:NL:RBDHA:2020:900. [5]Kamerstukken II 2020/21, 35714 nr. 2, 3. [6]Kamerstukken II 2020/21, 35714 nr. 2. [7] Kamerstukken II 2020/21, 35714 nr. 2. [8] Kamerstukken II 2020/21, 35714 nr. 3; ArboNed en Human Capital Care (juni 2020), https://www.arboned.nl/nieuws/na-coronapiek- forse-daling-verzuim; PwC, «The costs and benefits of working from home» (2020) https://www.pwc.nl/nl/actueel- publicaties/assets/pdfs/pwc-the-costs-and-benefits-of-working-from-home.pdf.

Uitgelichte berichten
Recente berichten