Afsluiting Heuvelland en de gevolgen voor haar bewoners


Zaterdagochtend stuurde mijn collega, die in Oost-Maarland woont, mij een zorgelijk bericht. Hij mocht in eerste instantie niet op de fiets naar Cadier en Keer. Ter informatie: zowel Oost-Maarland als Cadier en Keer vallen onder de Gemeente Eijsden-Margraten. Zoals u misschien wel weet valt deze gemeente in het gebied dat door vrees voor paasdrukte werd afgesloten. Dit werd door de betreffende handhaver gebruikt om mijn collega de toegang te weigeren.


Nu kun je denken: in tijden van crisis moet de (lokale) overheid verregaande maatregelen kunnen treffen om de crisis te bestrijden. Maar daar stel ik als advocaat tegenover, dat juist in tijden van crisis de overheid zich desondanks aan de wet dient te houden. Want juist in tijden van crisis doet de uitspraak: “Power tends to corrupt, and absolute power corrupts absolutely”[i] opgeld. Geef je het bestuur of de bestuurder macht en beperk je die macht niet door duidelijk regels waar het bestuur of bestuurder zich aan moet houden, dan bestaat er een gerede kans dat zij -vaak met de beste bedoelingen- uit de bocht vliegen.


Waarom gebeurt dat? Een van de redenen is dat in tijden van crisis de burgers, in grote meerderheid, minder kritisch zullen zijn. Misschien ingegeven door angst, maar vaak ook door verantwoordelijkheidsbesef of de oprechte wil om het goede te doen. Het bestuur krijgt in dit soort tijden dus makkelijker de vrije hand. Daar komt bij dat handhavers, of dat nu politie, medewerkers van handhaving of andere door het bestuur met handhaving belaste personen zijn, in tijden van crisis hun taak extra serieus zullen nemen. Tegenspraak en overleg is dan niet meer bij. Nee, orde moet er zijn. Het is daardoor ook moeilijker om als burger het bestuur, de machthebber, tot de orde te roepen.


Wat voorkomt dan dat de machthebber (in dit geval de voorzitter van de veiligheidsregio Zuid-Limburg, burgemeester mevrouw Penn-te Strake) haar boekje te buiten gaat? De wet en de daarop gebaseerde bevoegdheden, regelgeving en besluiten. Nogmaals, ik ga er vanuit dat alles wat mijn burgemeester doet met de beste intentie is, maar dan nog moet het gaan volgens de regels van het spel. En het lijkt natuurlijk dat een tijdje niet daarheen mogen fietsen waar je naartoe wilt in alle vrijheid die we normaal gewend zijn geen groot ding is. Maar dat is het stiekem toch wel.


Want ga maar eens bij jezelf te rade, waarom vind je het geen groot ding? Omdat we de godganse dag horen over de crisis, de ziekenhuisopnames, de doden, de anderhalve meter-maatschappij, dat we onze verantwoordelijkheid moeten nemen. Dus het beperken van de vrijheid om te gaan en staan waar je wilt, een vrijheid die we normaal heel hoog in het vaandel hebben staan, is nu even geen groot ding. Nee, want het staat natúúrlijk in schril contrast met het lijden dat zovele van ons door de ziekte moeten ondergaan. En dan kan de machthebber dus zijn gang gaan.


Je mag in een vrije democratische rechtsstaat niet zonder voorafgaande wetgeving in je persoonlijke vrijheden worden beperkt en dat is een heel groot en belangrijk goed. Iets wat we vieren op 5 mei, that kind of shit dus. Die vrijheid daar moeten we superzuinig op zijn, ook in tijden van crisis. Dus mocht mijn collega even goed boos zijn, omdat hij niet naar Cadier en Keer mocht op zijn fiets? Ja! En waarom? Omdat zijn vrijheid onterecht en in strijd met de toepasselijke regels is bekort. En dan word ik even technisch.


Mevrouw Penn-te Strake heeft op grond van artikel 39 van de Wet veiligheidsregio’s de macht om in tijden van crisis als voorzitter van de veiligheidsregio de bevoegdheden van de burgemeesters in die regio’s over te nemen. Daardoor heeft zij nu de bevoegdheid om in alle gemeentes van de veiligheidsregio op grond van artikel 176 van de Gemeentewet een noodverordening vast te stellen. Zij volgt daarbij aanwijzingen op van de Minister van Medische Zorg en Sport die weer mogen worden gegeven op grond van de Wet Publieke gezondheid. In feite geldt op die wijze nu in het hele land (ongeveer) dezelfde noodverordening. In artikel 2.5 van deze Noodverordening staat:


Artikel 2.5. Verboden gebieden en locaties

1. Het is verboden zich te bevinden in door de voorzitter aangewezen gebieden en locaties.

2. Dit verbod geldt niet voor:

a. bewoners van woningen die zijn gelegen in het gebied of de locatie;

b. personen die in het gebied of de locatie noodzakelijke werkzaamheden verrichten.


Voor de paasdagen heeft burgemeester Penn-te Strake op grond van dit artikel een Aanwijzings-besluit genomen waarin onder ander staat (in artikel 1):


De Voorzitter wijst het gebied van de gemeenten Gulpen-Wittem, Eijsden-Margraten, Simpelveld, Vaals, Valkenburg aan de Geul en Voerendaal, voor zover ten zuiden van de autosnelweg A79 gelegen, aan als gebied waar enkel bestemmingsverkeer is toegestaan.


Mocht de handhaver nu mijn collega tegenhouden? Had zij de macht daartoe? Nee, ondanks dat je uit het aanwijzingsbesluit zou kunnen afleiden dat alleen bestemmingsverkeer[ii] is toegestaan, dus bijvoorbeeld familiebezoek wel en een leuk rondje fietsen om even uit te waaien niet. Het aanwijzingsbesluit is echter gebaseerd op de noodverordening en die bepaalt dat het gebiedsverbod niet geldt voor: bewoners van woningen die zijn gelegen in het gebied of de locatie.


Mijn collega woont in Oost-Maarland, dus in het gebied, en daardoor mag hij ook een rondje gaan fietsen. Zomaar, omdat hij het leuk vindt. Want dat stukje vrijheid komt hem nog steeds toe.





[i] Geschreven door John Emerich Edward Dalberg-Acton, een Engelse historicus, politicus en schrijver, aan Bisschop Mandell Creighton, 5 april 1887 gepubliceerd in ‘Historical Essays and Studies, edited by J. N. Figgis and R. V. Laurence (London: Macmillan, 1907)’


[ii] Bestemmingsverkeer: bestuurders wier reisdoel één of meer bepaalde percelen betreft die zijn gelegen aan of in directe nabijheid van een weg. Onder bestemmingsverkeer vallen niet bestuurders die in de regio aanwezig zijn ten behoeve van recreatie of recreatief dagverblijf (artikel 2 van het aanwijzingsbesluit)

Uitgelichte berichten
Recente berichten
Archief
Zoeken op tags
Volg ons
  • Facebook Basic Square
  • Twitter Basic Square
  • Google+ Basic Square

Telefoon 045-571 4576

Fax 045-5713026

 

info@boumans-adv.nl

Openingstijden:

Ma-vr 8:30 tot 17:00 uur

Samenwerking

Algemene voorwaarden

Privacy statement

Klachten

  • Wix Facebook page
  • LinkedIn Social Icon